Stirling w Szkocji: zamek tańszy bez auta i 246 schodów Wallace Monument
Parking pod bramą zamku Stirling jest zamknięty dla samochodów, więc na skałę wchodzisz pieszo albo podjeżdżasz busem P2 z parkingu Castleview za 1 GBP. Kto przyjeżdża pociągiem, autobusem albo rowerem, ten kupuje bilet do zamku online o 25 procent taniej, z kodem GOOD25. Pociąg z Edynburga jedzie typowo około 50 minut, a lotnisko w Edynburgu (EDI) leży 49 km drogą.
W zamku Stirling dzieciństwo spędziła Maria Stuart, a Pałac Królewski urządzono z powrotem tak, jak wyglądał za Jakuba V, w stylu renesansu. Stirling to miasto ułożone piętrami: dworzec na dole, nad nim stare uliczki, na szczycie skały zamek. Po drodze w górę mijasz Old Town Jail, więzienie otwarte w 1847 roku, i kościół Holy Rude. Za rzeką Forth, na wzgórzu Abbey Craig, od 1869 roku wznosi się Wallace Monument, wieża wysoka na 67 m. Na jej taras prowadzi 246 krętych schodów bez poręczy. Robert Burns przyjechał w 1787 roku obejrzeć Bannockburn, dziś pomnik z rotundą 4 km od centrum. Całe stare miasto mieści się na odcinku około półtora kilometra między dworcem a bramą zamku.
Stirling leży w środkowej Szkocji, a mieszka w nim około 38 tys. osób. Lotnisko Edynburg (EDI) leży 49 km drogą, około 44 minut autem, a samolot bez przesiadki leci z Polski do Edynburga od 2 h 25 min do 3 h 05 min. Lotnisko Glasgow (GLA) masz 58 km stąd drogą. Zegarek przestawiasz o godzinę do tyłu. Do Wielkiej Brytanii wjeżdżasz na paszporcie, z elektroniczną zgodą ETA wydaną przed wylotem. Płacisz w funtach. Glasgow leży 43 km drogą, Edynburg 63 km. Z dworca kolejowego na zamek idziesz około 20 minut pod górę.
Smart Podsumowanie
- Lokalizacja: środkowa Szkocja, nad rzeką Forth
- Najlepszy miesiąc: maj i czerwiec
- Temperatura: 7,3°C w styczniu, 19,9°C w lipcu, w dzień
- Po co się tu jedzie: zamek Stirling, Wallace Monument, Doune Castle
- Lot z Polski: od 2 h 25 min do 3 h 05 min, do Edynburga
- Lotnisko: Edynburg (EDI), 49 km drogą
- Komunikacja: pieszo na zamek, autobusy 52 i UL pod wieżę
- W okolicy: Doune 14 km, Falkirk Wheel 19 km, Callander 26 km
- Bilety: zamek z przewodnikiem w cenie, 25 procent taniej bez auta
Top 3 atrakcje: co zobaczyć w Stirlingu?
Zamek Stirling z przewodnikiem w cenie biletu, Wallace Monument z 246 schodami na taras i Old Town Jail z aktorem i wieżą widokową.
Zamek Stirling: 18,50 GBP online, przewodnik w cenie biletu
Bilet do zamku Stirling kupiony online kosztuje 18,50 GBP (około 96 zł), w kasie 20,50 GBP, a oprowadzanie z przewodnikiem jest w cenie. Tury startują przy studni przed Fort Major’s House, o godzinach podawanych każdego dnia przy wejściu. W środku obejrzysz Wielką Salę, Pałac Królewski w wystroju z czasów Jakuba V i trzy dziedzińce z widokiem na miasto. Od października do marca zamek działa od 9:30 do 17:00, od kwietnia do września do 18:00, z ostatnim wejściem godzinę przed zamknięciem. W Boże Narodzenie i dzień po nim jest zamknięty. Psy, poza asystującymi, nie wchodzą. Od bramy idziesz 160 m po bruku, pod górę o nachyleniu do 1:9. Praktyczna wskazówka: z biletem autobusu albo pociągu kupujesz wejście online o 25 procent taniej, z kodem GOOD25.
Wallace Monument: 246 schodów bez poręczy i taras The Crown
Na taras The Crown na szczycie Wallace Monument prowadzi 246 wąskich, krętych schodów bez poręczy. Wieża ma 67 m i wznosi się na wzgórzu Abbey Craig w Causewayhead, 3,7 km drogą od centrum. Bilet dla dorosłego kosztuje 12,20 GBP (około 64 zł), dziecko od 5 do 15 lat płaci 7,70 GBP (około 40 zł), a młodsze wchodzi bezpłatnie. Bilet online ma godzinę wejścia, a na miejscu kupujesz go w recepcji w wieży, nie w kawiarni przy parkingu. Parking jest bezpłatny. Na wzgórze wjeżdżasz darmowym busem co 15 minut albo idziesz 15-20 minut stromym szlakiem. Duże plecaki, walizki i nosidła nie wchodzą na schody, a przechowalni nie ma. Praktyczna wskazówka: bus nie kursuje od 13:00 do 13:30, a kto nie wejdzie po schodach, ten ogląda film w Keeper’s Lodge na parterze.
Old Town Jail: więzienie z 1847 roku z aktorem i wieżą widokową
Stirling Old Town Jail przy St John Street działa codziennie od 10:00 do 18:00, a tury z aktorem wychodzą co 30 minut, od 10:15 do 17:15. Więzienie otwarto w 1847 roku. Najpierw oglądasz około 25 minut przedstawienia, potem cele, wystawę o dawnych przestępstwach i wieżę widokową. Całość zajmuje około godziny. Bilet z aktorem kosztuje 15 GBP (około 78 zł) dla dorosłego i 9 GBP (około 47 zł) dla dziecka od 5 do 16 lat. W jednej turze mieszczą się najwyżej 24 osoby, a bagaż zostawiasz w płatnej przechowalni. Z dworca idziesz 12 minut, a stąd do bramy zamku zostaje już krótkie podejście. Praktyczna wskazówka: parking dla zwiedzających więzienie jest bezpłatny, a takiego pod bramą zamku nie dostaniesz.
Pomnik i rotunda w Bannockburn, 4 km drogą na południe od centrum, są otwarte codziennie przez cały rok i bezpłatne. Centrum dla zwiedzających National Trust for Scotland jest zamknięte do połowy 2028 roku, więc wystawy i sklepu na razie nie ma. Na miejscu oglądasz brązowy posąg Roberta Bruce’a dłuta Pilkingtona Jacksona, a ścieżki są utwardzone i przejezdne dla wózków. Z dworca idziesz 52 minuty, więc lepiej podjechać autem na parking NTS.
Kościół Holy Rude leży 8 minut pieszo w dół od zamku, w stronę dworca. Old Stirling Bridge, kamienny most pieszy nad Forth, masz 17 minut od dworca. Leży na pieszej trasie na Wallace Monument, więc z mostu do wieży idziesz jeszcze 27 minut.
Kiedy najlepiej jechać do Stirlinga?
Do Stirlinga najlepiej jechać w maju albo w czerwcu: 15,7°C i 18,1°C w dzień, a deszcz pada średnio 11 i 12 dni w miesiącu. Czerwcowy dzień trwa ponad 17 godzin, więc po zamknięciu zamku o 18:00 zostaje ci jeszcze długi wieczór na Old Stirling Bridge i stare miasto.
Lipiec to szczyt ciepła: 19,9°C w dzień i 15,6°C wieczorem. Lipcowa noc ma 11,5°C, więc sweter bierzesz także latem. Najmokrzejszy jest styczeń, średnio 129 mm w 16 dni. Kwiecień ma najmniej deszczu w roku, średnio 51 mm, i to dobry termin na wieżę przed sezonem.
🌸 Wiosna w Stirlingu (od marca do maja)
Od 9,9°C w marcu do 15,7°C w maju w dzień, noce od 2,9 do 6,9°C.
Kwiecień i maj mają po 11 dni z deszczem, najmniej w roku. Od kwietnia zamek zamyka się o 18:00, a Wallace Monument otwiera się o 9:30.
Najlepsze dla: zamku i wieży przy najsuchszej części roku.
☀️ Lato w Stirlingu (od czerwca do sierpnia)
Od 18,1°C w czerwcu do 19,9°C w lipcu w dzień, wieczory od 14,0 do 15,6°C.
W lipcu i sierpniu Wallace Monument wpuszcza do 17:00. Stirling Highland Games odbywają się zazwyczaj w sobotę w drugiej połowie sierpnia, z zawodami siłaczy i tańcem szkockim.
Najlepsze dla: Highland Games i długich wieczorów na starym mieście.
🍂 Jesień w Stirlingu (od września do listopada)
Od 17,1°C we wrześniu do 9,9°C w listopadzie w dzień, noce do 3,5°C.
We wrześniu odbywa się zazwyczaj Bloody Scotland, międzynarodowy festiwal kryminału, na którym występowali między innymi Ian Rankin i Val McDermid. Od października zamek zamyka się o 17:00, a listopad ma 16 dni z deszczem.
Najlepsze dla: festiwalu kryminału i wrześniowego zwiedzania.
❄️ Zima w Stirlingu (od grudnia do lutego)
Od 7,3°C do 8,1°C w dzień, noce od 1,1 do 1,9°C.
Deszcz pada 14-16 dni w miesiącu, a w grudniu i styczniu mróz chwyta około 10 nocy. Wallace Monument od listopada do lutego wpuszcza od 10:00 do 15:00, zamek działa od 9:30 do 17:00.
Najlepsze dla: zamku i Old Town Jail, które zwiedzasz pod dachem.
Kto jedzie na zamek i wieżę, ten wybiera maj albo czerwiec, a kto chce Highland Games, ten drugą połowę sierpnia.
Wypady ze Stirlinga na jeden dzień
Falkirk Wheel z Kelpies 19 km drogą, Doune Castle z planu filmowego 14 km drogą i Trossachs, czyli góry i jeziora parku narodowego, od 26 km drogą.
Falkirk Wheel i Kelpies: 19 km drogą, rejs od 14,63 GBP
Falkirk Wheel, 19 km drogą, przenosi łodzie 35 m w górę między dwoma kanałami. Godzinny rejs kosztuje od 14,63 GBP (około 76 zł). Kelpies, dwie głowy koni wysokie na 30 m, oglądasz z zewnątrz bez biletu, 7,5 km dalej. Dla rodzin z autem. Praktyczna wskazówka: do wnętrza Kelpies wchodzisz z przewodnikiem za 9 GBP.
Doune Castle: zamek z planu filmowego, 14 km drogą
Doune Castle, 14 km drogą, zagrał w filmie „Monty Python i Święty Graal” i w serialach „Gra o tron” oraz „Outlander”. Autobus 59 jedzie około 30 minut, bilet online kosztuje 10 GBP (około 52 zł). Dla fanów kina. Praktyczna wskazówka: parking pod zamkiem jest mały, więc Historic Environment Scotland (HES) radzi parking Draggie Burn, 20 minut pieszo.
Trossachs: góry i jeziora parku narodowego, 26 km drogą
Trossachs, część parku narodowego Loch Lomond & The Trossachs, zaczynają się w Callander, 26 km drogą, i w Aberfoyle, 31 km, czyli pół godziny autem. Dla piechurów. Praktyczna wskazówka: Doune Castle leży prawie po drodze do Callander (objazd to około 3 km), 14 km od Stirlinga, więc zamek i Trossachs łączysz autem w jeden dzień.
Gdzie się zatrzymać w Stirlingu?
W Stirlingu nocujesz budżetowo z autem w Holiday Inn Express Stirling, premium tylko dla dorosłych w Victoria Square Hotel & The Orangery i rodzinnie pod zamkiem w Stirling Highland Hotel.
Budżetowo z autem: Holiday Inn Express Stirling
Trzygwiazdkowy hotel w Springkerse Business Park, 1,7 km w linii prostej od dworca i 2,6 km od zamku. Ma bezpłatny parking, restaurację, bar i pokoje rodzinne.
Łóżeczko do 3 lat jest bezpłatne, dostawek nie ma. Zwierzęta przyjmuje po uzgodnieniu, z możliwą opłatą. Do Bannockburn masz stąd 3,3 km w linii prostej. Wybierz go, gdy jeździsz autem na wypady do Doune i Falkirk, bo pod zamkiem i tak nie zaparkujesz, a tu parking masz za darmo.
Premium tylko dla dorosłych: Victoria Square Hotel & The Orangery
Pięciogwiazdkowy hotel przy Victoria Square, 0,7 km w linii prostej od zamku i 0,8 km od dworca. Ma trzy restauracje i bezpłatny parking.
Przyjmuje wyłącznie dorosłych, więc z dziećmi tu nie zanocujesz. Zwierząt nie przyjmuje, a płacisz tylko kartą. Do Old Town Jail masz 0,3 km, do Holy Rude 0,4 km. Wybierz go na wyjazd we dwoje, gdy chcesz zostawić auto na hotelowym parkingu i chodzić na zamek pieszo.
Rodzinnie pod zamkiem: Stirling Highland Hotel
Czterogwiazdkowy hotel przy Spittal Street na starym mieście, 0,6 km w linii prostej od zamku i 0,14 km od Old Town Jail. Na miejscu są kryty basen, spa i siłownia, a do tego restauracja, bar i pokoje rodzinne.
Łóżeczko jest bezpłatne, dostawkę hotel dolicza na miejscu, a od 6 lat płaci się jak za dorosłego. Zwierzęta przyjmuje po uzgodnieniu, z możliwą opłatą. Do dworca masz 0,5 km. Wybierz go, gdy jedziesz z dziećmi i chcesz basenu po dniu na zamku.
Jak dojechać z lotniska Edynburg (EDI) do Stirlinga?
Autokarem Citylink 909 albo Ember E4 w około godzinę albo autem: 49 km drogą, około 44 minut.
Z lotniska Edynburg (EDI) do Stirlinga: autokar w około godzinę
Lotnisko Edynburg (EDI) leży 49 km drogą od Stirlinga, około 44 minut autem bez korków. Bez auta wsiadasz w autokar Citylink 909 z przystanku D, który jedzie do Stirlinga średnio godzinę, albo w elektryczny Ember E4 z przystanku E, kursujący co godzinę od 7:12 do 1:25. Przez Stirling jedzie też Citylink 978 w stronę Oban. Lotnisko Glasgow (GLA) leży 58 km drogą. Praktyczna wskazówka: ostatni Ember E4 odjeżdża z lotniska o 1:25, więc późny przylot nie oznacza nocy w Edynburgu.
Po Stirlingu: pieszo na zamek, autobusem pod Wallace Monument
Z dworca kolejowego na zamek idziesz około 20 minut pod górę, obok Old Town Jail i Holy Rude. Pod Wallace Monument jeżdżą autobusy 52 i UL z przystanku na Goosecroft Road naprzeciw dworca, a pieszo to 44 minuty. Pod sam zamek autem nie wjedziesz. Samochód zostawiasz na Castleview Park and Ride przy węźle 10 autostrady M9 i jedziesz busem P2 za 1 GBP (około 5 zł), dziecko płaci 50 pensów. W centrum parking Wellgreen kosztuje 2 GBP za godzinę, a w części wielopoziomowej 6 GBP (około 31 zł) za cały dzień.
Ze Stirlinga dalej: pociąg do Edynburga i Glasgow, Loch Lomond 47 km
Pociąg ScotRail jedzie ze Stirlinga do Edynburga typowo około 50 minut, a do Glasgow Queen Street 25-32 minuty. Autem do Edynburga masz 63 km, do Glasgow 43 km. Nad Loch Lomond w Balloch dojeżdżasz w 43 minuty, 47 km drogą. Doune Castle masz 15 minut autem, a Falkirk Wheel 27 minut.
| Sposób | Cena | Czas | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Autokar Citylink 909 z lotniska EDI | w wyszukiwarce Citylink | średnio 1 h | przystanek D |
| Autokar Ember E4 z lotniska EDI | u przewoźnika | około 1 h | co godzinę od 7:12 do 1:25, przystanek E |
| Auto z lotniska EDI | według wypożyczalni | około 44 minut bez korków | 49 km drogą |
| Pociąg ScotRail z Edynburga Waverley | według taryfy ScotRail | typowo około 50 minut | 63 km drogą |
| Pociąg ScotRail z Glasgow Queen Street | według taryfy ScotRail | 25-32 minuty | 43 km drogą |
| Bus P2 z Castleview Park and Ride | 1 GBP, dziecko 50 pensów | według rozkładu gminy | parking przy węźle 10 autostrady M9 |
Dla kogo jest Stirling: dwa dni na zamek i wieżę, trzeci na wypady
Stirling wybierasz, gdy chcesz zamku z przewodnikiem w cenie biletu i wieży z 246 schodami. Dwa dni wystarczą na zamek, Old Town Jail, Bannockburn i Wallace Monument. Trzeci zostaw na Doune Castle, 14 km drogą, albo Falkirk Wheel, 19 km. Wieża nie jest dla każdego. Kto ma lęk wysokości albo słabe kolana, ten ogląda ją z dołu, bo na schodach nie ma poręczy. Rodzina z małymi dziećmi nie zanocuje w Victoria Square, bo hotel przyjmuje tylko dorosłych.
Najczęstsze pytania o Stirling
Gdzie zaparkować przy zamku Stirling?
Nie pod samym zamkiem: parking przy bramie przyjmuje tylko autokary i 10 aut osób z niepełnosprawnością. Auto zostawiasz na Castleview Park and Ride i jedziesz busem P2 za 1 GBP albo stawiasz je na parkingu Wellgreen w centrum, 6 GBP za dzień. Bez auta kupujesz bilet do zamku online o 25 procent taniej, z kodem GOOD25.
Ile kosztuje bilet do zamku Stirling?
18,50 GBP online i 20,50 GBP w kasie za dorosłego, z oprowadzaniem w cenie. Dziecko od 7 do 15 lat płaci online 9 GBP. Zamek wchodzi też do 14-dniowego Explorer Pass Historic Environment Scotland.
Ile schodów ma Wallace Monument?
246, wąskich i krętych, bez poręczy, aż na taras The Crown. Bilet dla dorosłego kosztuje 12,20 GBP. Kto nie wejdzie, ten ogląda film w Keeper’s Lodge na parterze, a strona pomnika ma wersję po polsku.
Zamek w Stirlingu czy w Edynburgu?
Oba, bo dzieli je około 50 minut pociągiem, a oba obejmuje Explorer Pass Historic Environment Scotland. Zamek Stirling ma oprowadzanie w cenie biletu za 18,50 GBP online i 25 procent zniżki dla przyjeżdżających bez auta. Kto ma na Szkocję kilka dni, ten śpi w Edynburgu i dojeżdża tu pociągiem na jeden dzień.
Czy Bannockburn jest otwarte?
Tak, pomnik i rotunda w Bannockburn są otwarte codziennie przez cały rok i bezpłatne. Zamknięte jest tylko centrum dla zwiedzających, do połowy 2028 roku. Z centrum Stirlinga masz tam 4 km drogą.
Stirling czy Falkirk na bazę?
Stirling, bo ma zamek, stare miasto i pociągi do Edynburga i Glasgow w 25-50 minut. Falkirk Wheel leży stąd 19 km drogą, a Kelpies 23 km, więc oba zobaczysz w jeden dzień z autem. Doune Castle masz 14 km od Stirlinga.
Odległości w linii prostej.Gdzie leży Stirling i co jest w pobliżu
